Siêu nhanh giải bài 12 Khoa học tự nhiên 9 Kết nối tri thức
BÀI 12. ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP, SONG SONG
Khởi động: Có hai bóng đèn, một số dây nối, nguồn điện. Mắc các đèn như thế nào vào hai cực của nguồn điện mà khi bóng đèn bị cháy thì bóng đèn kia vẫn sáng? Vẽ sơ đồ mạch điện.
Giải rút gọn:
Mắc hai bóng đèn song song với nhau vào hai cực của nguồn điện thì bóng đèn vẫn sáng.
Sơ đồ mạch điện:
I. ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP
Hoạt động: Thí nghiệm tìm hiểu đặc điểm của đoạn mạch nối tiếp
Chuẩn bị:
Nguồn điện một chiều 12 V;
Ba điện trở R1 = 6
, R2 = 10 
, R3 = 16 
;Hai ampe kế có giới hạn đo 3A và có độ chia nhỏ nhất là 0,01 A.
Công tắc; các dây nối.
Tiến hành:
Mắc hai điện trở R1 và R2 và hai ampe kế vào mạch điện theo sơ đồ Hình 12.2.
Đóng công tắc, đọc số chỉ của các ampe kế và ghi vào vở theo mẫu tương tự Bảng 12.1.
Lặp lại thí nghiệm với các cặp điện trở R1, R3 và R2, R3, ghi số chỉ của ampe kế vào vở theo mẫu tương tự Bảng 12.1.
Bảng 12.1.
Điện trở mắc vào mạch điện | Số chỉ của ampe kế (A) | |
A1 | A2 | |
R1 và R2 | 0,75 | 0,75 |
R1 và R3 | 0,54 | 0,54 |
R2 và R3 | 0,46 | 0,46 |
Thực hiện yêu cầu sau:
Rút ra kết luận về cường độ dòng điện tại mọi điểm trong đoạn mạch nối tiếp.
Giải rút gọn:
Điện trở mắc vào mạch điện | Số chỉ của ampe kế (A) | |
A1 | A2 | |
R1 và R2 | 0,85 | 0,85 |
R1 và R3 | 0,64 | 0,64 |
R2 và R3 | 0,46 | 0,46 |
Kết luận: Cường độ dòng điện tại mọi điểm trong đoạn mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp là như nhau.
Câu hỏi: Có hai điện trở R1 = 2 
, R2 = 3 
được mắc nối tiếp. Biết cường độ dòng điện chạy qua điện trở R1 là 1A. Xác định:
a) Điện trở tương đương của đoạn mạch.
b) Hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở
c) Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch.
Giải rút gọn:
a) Điện trở tương đương của đoạn mạch là: Rtđ = R1 + R2 = 2 + 3 = 5 
b) I = I1 = I2
Hiệu điện thế giữa hai đầu điện trở thứ nhất là: U1 = I.R1 = 1.2 = 2 V
Hiệu điện thế giữa hai đầu điện trở thứ hai là: U2 = I.R2 = 1.3 = 3 V
c) Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch là: U = I.Rtđ = 1.5 = 5 V
II. ĐOẠN MẠCH SONG SONG
Hoạt động: Thí nghiệm tìm hiểu đặc điểm của đoạn mạch song song
Chuẩn bị:
Nguồn điện một chiều 6 V;
Hai điện trở R1 = 10
, R2 = 6 
;Ba ampe kế có giới hạn đo 3A và có độ chia nhỏ nhất là 0,01 A;
Công tắc; các dây nối.
Tiến hành:
Mắc hai điện trở và ba ampe kế vào mạch điện theo sơ đồ Hình 12.4.
Đóng công tắc, đọc giá trị cường độ dòng điện trong mạch chính (số chỉ của ampe kế A1) và cường độ dòng điện chạy trong các mạch nhánh (số chỉ của ampe kế A2 và A3), ghi vào vở theo mẫu tương tự Bảng 12.2.
Bảng 12.2.
Ampe kế | Số chỉ |
A1 | I = 1,60 A |
A2 | I1 = 0,60 A |
A3 | I2 = 1,00 A |
Thực hiện các yêu cầu sau:
So sánh cường độ dòng điện trong mạch chính và tổng cường độ dòng điện trong các mạch nhánh.
Giải rút gọn:
Ampe kế | Số chỉ |
A1 | I = 1,65 A |
A2 | I1 = 0,65 A |
A3 | I2 = 1,00 A |
Kết luận: cường độ dòng điện trong mạch chính bằng tổng cường độ dòng điện trong các mạch nhánh.
Câu hỏi: Hai điện trở 20 
và 40 
được mắc song song vào mạch điện có hiệu điện thế là 24 V.
a) Tính điện trở tương đương của đoạn mạch.
b) Tính cường độ dòng điện chạy trong mạch chính.
Giải rút gọn:
a) 
b) I = 